Ama Bu Ben Değilim: Utanç ile Suçluluk Üzerine

-



Lewis utancı, kişinin kendi davranışını sahip olduğu değerler doğrultusunda ideal benliğine göre değerlendirmesi olarak tanımlarken, suçluluğu, davranışı benliğe genellemeden o anki davranış üzerinden değerlendirmesi olarak açıklamıştır.


Utanç ve suçluluk duygularından hangisinin ortaya çıkacağı  yaşanan olumsuzluğun ne ile (benlik ya da davranış) ilişkilendirildiğine bağlıdır.


Yani benliği odağa alan kişi yaşanan negatif durumla ilgili “Ben kötü biriyim.” der.

Suçlulukta ise “kötü bir şey yaptım.“der.


Michl ve ark. (2014) fMRI kullanarak yapmış olduğu çalışmada, utanç ve suçluluğa dair nöral alanların; prefrontal korteks, temporal parietal korteks ve limbik sistem olarak tanımlamıştır.


Beer ve ark.(2003) orbitofrontal korteksi hasarlı katılımcılarla , sağlıklı katılımcıları karşılaştırdıkları bir çalışma sırasında:

Hasarlı katılımcıların, özbiliş duygularında (suçluluk, utanç), sosyal davranışı düzenlemede, başkalarını anlamada zorluk yaşadıkları; sosyal kuralları bilmelerine rağmen, kuralları ihlal ettiklerine yönelik iç görüye sahip olmadıklarını tespit etmişler.


Kaynak: Utanç ve Suçluluk Üzerine Duyguların Bil. Psk. Kapsamında  Değerlendirilmesi/ Deneme



Sağlıkla, sevgiyle..


Ayşe Gürbüz


Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Elimdeki Bu Hayatla Ne Yapacağım?: Dilozof Tedx

-
İnsan doğal eğilimidir anlamlandırma meselesi. Varoluşumuzun kanıtı gibi.  Çoğumuzun  “İnsanın anlam Arayışı” kitabından tanıdığı Frankl amcanın da dediği gibi insanı güdüleyen şey: “anlam istemi” . Bu istem ortadan kalktığında ne olur ki? Boşunalık? Simyacı kitabı sayfa 21: “kendilerini yeryüzünde başıboş dolaşmaktan vazgeçirtecek kişi..” Bu anlam karşımızda boş bir pazar yeri gibi duran dünyayı başı boş dolaşmaktan vaz geçirtiyor, bir düşü gerçekleştirme olasılığı veriyor. Yahu bu soruya gerçekte yanıt verebilir miyiz sahiden?  Bu yazıda yaşamın anlamını bulmak için bir reçete bekliyorsanız hayal kırıklığına uğrarsınız baştan söylemek isterim. Yaşamın anlamı gibi bu kocaman konsepte Dilozof   soru sormanın öneminden bahsedir.Yani diyor ki; ANLAMIN ANLAMI NEDİR arkadaş? Anlam ilişkidir: özneyle öznenin kendisine konu edindiği nesne arasındaki ilişki. Şey hakkındaki düşünceden doğar. O zaman anlam mutlak değildir. Zeytin dalı düşünelim, barış anlamı da içerir. Bu ili...
Devamı

Peki Ya Yaşamlarınız?: Hustler Kültürü

-
Yıldızlar kıyamet gibiydi kaldırımlarda Çünkü biraz evvel yağmur yağmıştı Adam bulut gibiydi, hatırladı Adamın ayaklarının altında  Yıldızların yıldız olduğu vardı Adam yıldızlara basa basa yürüdü Çünkü biraz önce yağmur yağmıştı. Cemal Süreya Muazzam bir şiir okudunuz az evvel. Okuma tercihiniz nasıldı? Yavaş yavaş, her kelimenin tadını çıkararak mı? Ne bilim kaldırımlarda ışıldayan parıltıların sokak boyunca dizelenmesini hissettiniz mi mesela..  Yoksa hızlıca, üstün körü bakışlar atarak mı? “Evet sıradaki sayfaya geçelim hadi, hadi“ diyen bir iç sesin hızına ayak uydurmanın kısa süreli hazını yaşayarak mı? Peki ya yaşamlarınız? Hustle Kültür: çalışmayı, koşuşturmayı, aceleciği yücelten bir hayat felsefesi anlamına gelmekte.   *Sürekli bir şeyler üretmek zorunda hisseder,  *Zamanı daha iyi nasıl kullanabilirim başlıklı kitaplar okur, *“Daha nasıl” la başlayan cümlelerin girdabında yüzer, *Başkalarıyla kıyaslanmayı ölçüt olarak kabul eder, *İsteyip istemediğini tam ...
Devamı

Bakış Açını Değiştir Dünyan Değişsin: Bir Yoga Hikayesi

-
Hepimizin bir hikayesi var.  Bizi değiştirdiğini gördüğümüz o hikaye. Ve çoğu için  hayatımızın yörüngesini değiştiren birden fazla anlar.  Pratik sırasındaki “yere bakan köpek pozu” benim için o tanımlayıcı anlardan bir tanesi. Bunu buraya eklemek istiyorum çünkü devam edebilmek içinde küçük hatırlatıcılara ihtiyacımız var. Unutmuyorum ki bu hatırlatıcılar bize enerji olarak da geri dönüyor.  Yogayla tanışmam 3-5 sene öncesine dayanıyor. Pratiklerim hep kopuk kopuk ilerliyordu. Çünkü pozlara dalıyordum. Bildiğiniz böyle kafa göz dalmak. Ee işin sonu “Yookk böyle olmayacaklarla..” son buluyordu. Hep küçük bir kız çocuğunun tatlıcı dükkanı önünden geçerken annesinin elinden sıkıca tutup hızlıca ilerlemeleri sonrası kızın arkasına dönüp üzgün gözlerle baktığı gibi bakıyordum yogaya .Yapmak istiyorum ama yapamıyorum. Yapamadıkça üzülüyorum. Üzüldükçe uzaklaşıyorum. Çoğu kırgınlık, öfke ile baş etmeye çalışırken tek tip yoldan gittiğimizi fark etmiyoruz bile. Kendimizi b...
Devamı